SPRAWOZDANIE z realizacji PROGRAMU PROFILAKTYKI 
I ROZWIĄZYWANIA PROBLEMÓW ALKOHOLOWYCH ORAZ PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII  
w Szczawnie-Zdroju w 2011 roku

	Realizacja zadań związanych z profilaktyką i rozwiązywaniem problemów alkoholowych oraz przeciwdziałaniem narkomanii następuje w oparciu o uchwalony przez Radę Miejską Program. Każdego roku przedkłada się Radzie Miejskiej sprawozdanie 
z realizacji Programu za dany rok.

I. DZIAŁALNOŚĆ MIEJSKIEJ KOMISJI ROZWIĄZYWANIA 
PROBLEMÓW ALKOHOLOWYCH 

Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Szczawnie-Zdroju działa w oparciu o przepisy art. 41 ust. 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jednolity z 2007 r.: Dz. U. Nr 70, poz. 473 z późn. zm.). Komisja 
w obecnym składzie została powołana Zarządzeniem Burmistrza Szczawna-Zdroju Nr 69/2010 z dnia 28 grudnia 2010 roku.
Komisja powołana jest do inicjowania działań profilaktycznych oraz interwencyjnych w zakresie problemów alkoholowych. Celem działań profilaktycznych Komisji jest zapobieganie powstawaniu nowych problemów alkoholowych oraz zwiększenie zdolności do radzenia sobie z istniejącymi problemami alkoholowymi. Komisja zajmuje się wspieraniem osób uzależnionych i ich rodzin, kształtowaniem zdrowego stylu życia oraz pomocą rodzinom w trudnych sytuacjach życiowych. Ponadto realizuje określone ustawowo zadania gminy 
w zakresie profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych.  	
Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w 2011 roku odbyła 
29 posiedzeń, z których sporządzano protokoły, w tym 12 posiedzeń na miejscu polegających na przeprowadzaniu rozmów z osobami nadużywającymi alkoholu, 13 spotkań w terenie polegających na przeprowadzaniu kontroli w punktach sprzedaży i podaży napojów alkoholowych, 2 spotkania celem zaopiniowania wniosków o wydanie zezwoleń 
na sprzedaż napojów alkoholowych, 1 spotkanie z pedagogami oraz dyrektorami placówek oświatowych oraz 1 spotkanie z przedsiębiorcami prowadzącymi punkty sprzedaży napojów alkoholowych na terenie Szczawna-Zdroju. Ponadto Komisja odbywała wizyty w Świetlicy Środowiskowej oraz Klubie Abstynenta „Nowe Życie”. Coroczne spotkania 
z przedstawicielami placówek oświatowych czy Klubu Abstynenta i Świetlicy Środowiskowej miały na celu pogłębienie współpracy w realizacji celów Programu Profilaktyki 
i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych.
Komisja wystosowała 112 pism w sprawie uczestnictwa w spotkaniach, w tym             51 wezwań do osób podejrzewanych o nadużywanie alkoholu, 8 wezwań do osób regularnie spożywających alkohol w miejscach publicznych i zakłócających porządek publiczny, 
13 zaproszeń do członków rodzin, w których istnieje problem alkoholowy, 1 zaproszenie 
do kuratora sądowego sprawującego nadzór kuratorski nad osobami ze Szczawna-Zdroju, 
6 zaproszeń do przedstawicieli placówek oświatowych oraz 33 zaproszenia 
do przedsiębiorców prowadzących punkty sprzedaży napojów alkoholowych.
W celu udzielenia pomocy prawnej, społecznej i specjalistycznej Komisja przeprowadzała rozmowy z 29 osobami uzależnionymi bądź podejrzanymi o uzależnienie od alkoholu (w tym: 7 kobiet, 22 mężczyzn) oraz z 9 członkami rodzin osób uzależnionych, które często bezpośrednio do Komisji zwracały się o pomoc. Podczas rozmów niekiedy towarzyszyli kuratorzy sądowi sprawujący nadzór kuratorski nad tymi osobami bądź całymi ich rodzinami. W rezultacie 6 osób skierowano do Klubu Abstynenta „Nowe Życie” 
w Szczawnie-Zdroju, 5 osób skierowano do Poradni Uzależnień w Wałbrzychu, 6 osób skierowano równocześnie na terapię prowadzoną przy Powiatowym Centrum Pomocy Rodzinie, 4 osoby zobowiązano do poddania się leczeniu zamkniętemu w Zakładzie Lecznictwa Odwykowego dla Osób Uzależnionych od Alkoholu w Czarnym Borze, 1 osobę skierowano na badanie psychiatryczno-psychologiczne celem wydania opinii w przedmiocie uzależnienia od alkoholu i osoba ta zgodnie z wydaną opinią rozpoczęła leczenie w systemie zamkniętym, ale po niedługim czasie zaprzestała leczenia, wobec 1 osoby sporządzono wniosek do sądu o zastosowanie obowiązku leczenia odwykowego, jednak nie został 
on przekazany z uwagi na wycofanie przez współmałżonka prośby o skierowanie 
na przymusowe leczenie. Natomiast w stosunku do 5 osób na podstawie zeznań świadków 
i informacji z Policji Komisja stwierdziła, że obecnie osoby te nie wymagają interwencji MKRPA, ani nie potrzebują wsparcia ze strony Komisji, a wydarzenia związane z nadużyciem alkoholu miały charakter incydentalny. Ponadto przeprowadzono rozmowy ostrzegawcze 
z 8 osobami, w których pouczono o zakazie spożywania alkoholu w miejscach publicznych oraz zakłócania spokoju i porządku publicznego, a także o grożących za to sankcjach. Natomiast 1 osoba wyprowadziła się do odrębnego mieszkania, a tym samym ustał problem przemocy domowej powodowanej nadużywaniem alkoholu. Ponadto Komisja prowadziła korespondencję z Prokuraturą Rejonową w Wałbrzychu oraz z kuratorami sądowymi 
w sprawie podejmowanych działań wobec 4 osób z problemem alkoholowym, a które dopuszczają się łamania prawa. Kilku osobom, którym udaje się walka z problemem alkoholowym, udzielono pomocy w podjęciu zatrudnienia, najczęściej jako opiekunów terenów zieleni oraz gospodarzy terenów komunalnych.     
Ponadto Przewodnicząca MKRPA uczestniczyła w niektórych postępowaniach prowadzonych przez Komisariat Policji oraz IV Wydział Rodzinny i Nieletnich Sądu Rejonowego w Wałbrzychu.

Na terenie Szczawna-Zdroju funkcjonuje 47 punktów sprzedaży i podaży napojów alkoholowych, w tym 18 sklepów (łącznie z 1 stacją paliw) i 29 lokali gastronomicznych. Spośród placówek objętych limitem (B i C) funkcjonuje 15 sklepów i 21 lokali (stan 
na 31.12.2011 r.), natomiast obowiązujący limit to 15 punktów sprzedaży detalicznej 
i 25 punktów sprzedaży gastronomicznej.
MKRPA przeprowadziła łącznie 101 kontroli, (w tym 35 kontroli w sklepach i 66 
– w lokalach) w zakresie przestrzegania zapisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości 
i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, przede wszystkim w zakresie zakazu sprzedaży napojów alkoholowych osobom nieletnim i nietrzeźwym. Celem kontroli było również pouczanie personelu o konieczności przestrzegania w/w ustawy. Przeprowadzane kontrole miały również na celu sprawdzanie posiadania aktualnych zezwoleń i dowodów wpłaty za koncesje, a także utrzymania porządku i spokoju w lokalu oraz jego okolicy. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości Komisja wyznaczała termin ich usunięcia. 
MKRPA podczas spotkań w terenie szczególnie zwracała uwagę na miejsca, 
w których gromadzą się grupy pijących osób (m.in. w okolicach sklepów prowadzących sprzedaż alkoholu, na placach zabaw, na terenie parków i skwerów). 
Komisja aktywnie włączyła się w realizację ogólnopolskich kampanii: „Sprawdź, czy Twoje picie jest bezpieczne” oraz tegorocznej edycji Programu Odpowiedzialnej Sprzedaży wyrobów tytoniowych „STOP18!”, m.in. poprzez kolportaż ulotek i rozmowy 
ze sprzedawcami. W związku z corocznym ogłoszeniem sierpnia – miesiącem trzeźwości zwróciła się z prośbą do właścicieli sklepów o nie sprzedawanie w tym miesiącu tanich napojów alkoholowych (win i nalewek), którzy jak co roku przychylili się do niniejszej prośby. Komisja zorganizowała spotkanie z przedsiębiorcami prowadzącymi sprzedaż napojów alkoholowych, na którym dyskutowano m.in. o zasadach funkcjonowania lokali gastronomicznych w porze letniej, w tym ogródków letnich, przestrzeganiu ciszy nocnej. Spotkanie miało również na celu przypomnienie przepisów dotyczących sprzedaży i podaży napojów alkoholowych, wyeliminowanie skarg na funkcjonowanie lokali i sklepów oraz poprawienie bezpieczeństwa i porządku. Ponadto MKRPA uczestniczyła w licznych spotkaniach dotyczących funkcjonowania lokalu „Pod Lwami” w związku ze skargami 
na działalność lokalu, a zwłaszcza na organizację tam dyskotek zwanych „studenckimi czwartkami”, jak również przeprowadzała wizje w samym obiekcie.  
W okresie sprawozdawczym MKRPA zaopiniowała pozytywnie łącznie 30 wniosków 
o wydanie zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, w tym 17 wniosków o przedłużenie koncesji, 3 wnioski na sprzedaż alkoholu w nowych punktach sprzedaży czy podaży, 
z których do końca roku 2 rozpoczęły działalność, 6 wniosków na sprzedaż w istniejących punktach, lecz po zmianie właściciela oraz 4 wnioski o wydanie jednorazowych zezwoleń 
na sprzedaż napojów alkoholowych. Spośród wydanych opinii 18 dotyczyło sprzedaży gastronomicznej napojów alkoholowych, a 12 – sprzedaży detalicznej. Ponadto zaopiniowano negatywnie 1 wniosek o wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych z powodu wyczerpania limitów dotyczących maksymalnej liczby punktów sprzedaży i podaży napojów alkoholowych na terenie miasta ustalonych przez Radę Miejską w drodze uchwały.
W 2011 roku Komisja utrzymywała stałe kontakty z dyrektorami placówek oświatowych i pedagogami szkolnymi w celu podejmowania wspólnych działań informacyjno-edukacyjnych w zakresie profilaktyki uzależnień od alkoholu, narkotyków 
i nikotyny oraz podejmowania konkretnych działań w zakresie rozwiązywania problemów związanych z używaniem alkoholu przez osoby nieletnie,  a także ze zjawiskiem narkomanii 
i przemocy. MKRPA zorganizowała spotkanie z przedstawicielami szkół, przedszkola 
i świetlicy środowiskowej celem zainicjowania nowych działań organizowanych dla dzieci 
z rodzin dysfunkcyjnych. Poparła inicjatywy zorganizowania spektakli i warsztatów profilaktycznych dla uczniów szczawieńskich szkół.
Komisja utrzymywała współpracę również z Konsultantem w Punkcie dla Ofiar Przemocy w Rodzinie „Niebieska Linia” oraz z Przedstawicielem Klubu Abstynenta, która miała na celu wypracowanie wspólnych zasad realizacji Programu Profilaktyki 
i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz Przeciwdziałania Narkomanii.
	
II. DZIAŁALNOŚĆ KLUBU ABSTYNENTA „NOWE ŻYCIE”

Szczególną rolę w propagowaniu „trzeźwych obyczajów” i rozwiązywaniu problemów alkoholowych obok Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych pełni Klub Abstynenta „Nowe Życie" w Szczawnie-Zdroju, działający od 1997 roku. Klub jest czynny przez siedem dni w tygodniu. Służy mieszkańcom Szczawna-Zdroju, a także szeroko pojętej aglomeracji wałbrzyskiej. Działalność Klubu Abstynenta jest realizowana poprzez spotkania otwarte dla osób uzależnionych od alkoholu oraz ich rodzin, poprzez dodatkowe spotkania dla wszystkich chcących rozmawiać o problemie alkoholowym oraz warsztaty. Korzystają 
z nich również kuracjusze przebywający na leczeniu sanatoryjnym w Szczawnie-Zdroju. Działalność Klubu nakierowana jest na tworzenie grup wsparcia i środowisk alternatywnych dla osób zarówno w trakcie, jak i po leczeniu odwykowym. Praca programowa Klubu ma 
na celu doprowadzenie do integracji ze społeczeństwem osób uzależnionych, przekazania umiejętności pozostawania w pełnej abstynencji i trzeźwości z zachowaniem wewnętrznego komfortu psychicznego i społecznego oraz właściwego funkcjonowania człowieka w rodzinie. Podczas podejmowania statutowych działań równie ważna jest dbałość o zdrowie i kondycję fizyczną. W tym celu organizowane są wycieczki piesze, rowerowe i narciarskie, zajęcia 
na sali gimnastycznej i inne.

Przy Klubie Abstynenta działa PUNKT KONSULTACYJNY (czynny od poniedziałku 
do czwartku w godz. 9.00 – 13.00 oraz w czwartek i piątek w godz. 17.00 – 20.00) oraz udziela porad telefonicznych pod nr tel. 74 843 87 92. Obsługa Punktu Konsultacyjnego jest prowadzona przez odpowiednio przeszkoloną osobę z wieloletnim stażem abstynenckim oraz wolontariuszy. Udzielane w sposób fachowy i niekrępujący informacje i porady dają efekt wyrażający się ilością osób zgłaszających się do systematycznego leczenia. 
Na podkreślenie zasługuje fakt zgłaszania się do Punktu osób przebywających na leczeniu sanatoryjnym. Osoby zgłaszające się do Punktu w 2011 roku to osoby uzależnione (80 %), współuzależnione (15 %) i inne (5 %). Większość stanowili mężczyźni – 60 %. Punkt udziela porad nie tylko osobom zgłaszającym chęć podjęcia leczenia, lecz również często osobom 
z dużym stażem abstynenckim, zazwyczaj po przebytej pierwszej terapii, a aktualnie borykających się z problemem noszącym znamiona tzw. nawrotu choroby alkoholowej. Pracownicy Punktu organizują również spotkania poza siedzibą Klubu, m.in. wycieczki piesze, rowerowe, wyjazdy wędkarskie, spotkania przy ognisku. 
Działalność Punktu Konsultacyjnego w 2011 r. realizowana była głównie poprzez:
•	telefoniczne rozmowy informacyjne – 198,
•	jednorazowe rozmowy (porady informacyjne) – 170,
•	rozmowy indywidualne zaliczane do tzw. pierwszego kontaktu osoby uzależnionej 
z pracownikiem Punktu Konsultacyjnego – 174,
•	rozmowy indywidualne mające charakter spotkań wielorazowych, cyklicznych, obejmujące od 2 do 4 spotkań, posiadające pełne elementy terapii indywidualnej, zmierzające przede wszystkim do poszukiwania motywacji do podjęcia leczenia – 85 spotkań.

W Klubie Abstynenta w minionym roku działały następujące GRUPY WSPARCIA społecznego dla osób uzależnionych i współuzależnionych:
•	GRUPA AA „TĘCZA” (dla anonimowych alkoholików) 
      - mityngi w środy o godz. 17.00,
•	GRUPA AA „WSPARCIE” (dla anonimowych alkoholików) 
      - mityngi w niedziele o godz. 17.00,
•	GRUPA AL.-ANON - „ŚWIATŁO" (dla krewnych i przyjaciół anonimowych alkoholików) 
      - mityngi w poniedziałki o godz.17.00,     
•	GRUPA AL.-ANON-„NADZIEJA" (dla krewnych i przyjaciół anonimowych alkoholików) 
      - mityngi w niedziele o godz. 17.00,    
•	GRUPA TURYSTYKI PIESZEJ,
•	GRUPA NARCIARSTWA BIEGOWEGO,
•	GRUPA NUMIZMATYCZNA.

W 2011 roku zorganizowano następujące imprezy: 
•	Zabawa karnawałowo-walentynkowa dla dzieci		- styczeń,
•	Zabawa karnawałowa dla dzieci i bal przebierańców		- styczeń
•	Zabawa karnawałowo-walentynkowa dla dorosłych		- luty,
•	Wyjazdy na lodowisko do Świdnicy			- styczeń - marzec,
•	Spotkanie Wielkanocne			- kwiecień,
•	Ognisko wspólnoty klubowej			- maj,
•	XII Rodzinny Weekend Trzeźwościowy Zagórze Śl.	  - maj,
•	Dzień Dziecka		  - czerwiec,
•	XXII Ogólnopolskie Spotkania Trzeźwościowe
Częstochowa 		 - czerwiec,
•	XII Pielgrzymka Trzeźwościowa Kowary - Krzeszów - czerwiec,
•	Spotkania Trzeźwościowe Licheń 		 - lipiec,
•	Ogólnopolski Rowerowy Rajd Trzeźwościowy 	 - sierpień,
•	Piknik Rodzinny – wędkarski 		 - sierpień,
•	IX Spotkania Trzeźwościowe Krzeszów 		 - sierpień,
•	Warsztaty 		 - sierpień - grudzień,
•	XIV Rocznica Klubu Abstynenta „Nowe Życie”	 	 - wrzesień,
•	Święto Pieczonego Ziemniaka		 - październik,
•	Zabawa Andrzejkowa		 - listopad,
•	Mikołaj dla dzieci		- grudzień,
•	Warsztaty nt. uzależnienia		- listopad - grudzień,
•	Spotkanie opłatkowe wspólnoty klubowe		- grudzień,	
•	Zabawa sylwestrowa		- grudzień.
	Ponadto w okresie sprawozdawczym Klub organizował w soboty wycieczki piesze 
i rowerowe na terenie Polski i Czech. Członkowie Klubu uczestniczyli w imprezach pod patronatem Burmistrza Szczawna-Zdroju, brali udział w warsztatach terapeutycznych dla osób uzależnionych i współuzależnionych w Czarnym Borze, w turnieju halowej piłki nożnej w Piechowicach i w Gromadce, a w sierpniu wzięli udział w Ogólnopolskim Trzeźwościowym Rajdzie Rowerowym Dookoła Polski. 

		Przy stowarzyszeniu Klub Abstynenta „NOWE ŻYCIE” działa ŚWIETLICA ŚRODOWISKOWA, która wspiera rodzinę w procesie przygotowywania dzieci 
i młodzieży do samodzielnego życia oraz kształtowania właściwych postaw społecznych poprzez objęcie ich w czasie wolnym od zajęć szkolnych opieką i różnego rodzaju zajęciami. Świetlica służy przede wszystkim dzieciom i młodzieży ze Szczawna-Zdroju. Zajęcia 
w świetlicy odbywają się od poniedziałku do piątku w godz. 13.00 – 17.00, a w okresie wakacji, ferii zimowych i świątecznych w godz. 09.00 – 13.00. Podczas wyjazdów, spotkań okolicznościowych czy uroczystości świetlicowych zajęcia są przedłużane, a także realizowane w soboty i niedziele. W minionym roku do świetlicy zapisanych zostało 
22 podopiecznych w wieku od 5 do 15 lat. Są to uczniowie klasy „0”, szkoły podstawowej oraz gimnazjum. Do świetlicy uczęszczało średnio w ciągu dnia od 10 do 12 dzieci, zarówno chłopcy jak i dziewczynki.
Zakładanymi celami funkcjonowania Świetlicy w 2011 roku były:
•	organizacja czasu wolnego,
•	udzielanie wszechstronnej pomocy wychowankom w realizacji obowiązku szkolnego (pomoc w nauce i odrabianiu lekcji),
•	rozwijanie zainteresowań i uzdolnień,
•	zapewnienie posiłku,
•	nauka komunikowania się, współpracy i współdziałania,
•	propagowanie zdrowego stylu życia,
•	nauka radzenia sobie w sytuacjach trudnych i problemowych,
•	dążenie do samorozwoju i odnoszenia sukcesów w szkole i w domu,
•	rozwijanie wrażliwości estetycznej,
•	rozwijanie kreatywnego i twórczego myślenia,
•	rozwijanie umiejętności wyrażania emocji i uczuć w różnej formie,
•	integrowanie społeczności świetlicowej,
•	uczenie tolerancji,
•	podtrzymywanie tradycji oraz celebrowanie dni świątecznych,
•	działania profilaktyczne w zakresie przeciwdziałania uzależnieniom,
•	stała współpraca z rodziną dziecka oraz instytucjami je wspierającymi jak np. szkoła czy kuratorzy sądowi.

W realizacji założonych celów podjęte zostały następujące zadania:
•	organizacja czasu wolnego – prowadzenie zajęć tematycznych w placówce 
i poza nią w sposób umożliwiający opanowanie zdrowego trybu życia,
•	pomoc w nauce i w uzupełnianiu zaległości edukacyjnych,
•	działania przyczyniające się do rozwoju kultury osobistej,
•	działania zmierzające do poprawy sprawności fizycznej,
•	rozpoznanie sytuacji dziecka w kontekście jego sytuacji rodzinnej,
•	stała i systematyczna praca z rodziną – nawiązywanie kontaktów z rodzicami lub opiekunami dziecka,
•	organizacja uroczystości świetlicowych,
•	organizacja wycieczek pieszych i wyjazdowych,
•	prowadzenie dokumentacji pracy z dzieckiem i grupą.

Nadzór nad realizacją założonych celów i zadań Świetlicy Środowiskowej pełni wychowawca organizując jej pracę zgodnie z ułożonym przez siebie planem. Do głównych działań wychowawcy w świetlicy należy:
•	planowanie, organizowanie i prowadzenie pracy opiekuńczo-wychowawczej,
•	poradnictwo,
•	udzielanie wsparcia wychowankom w sytuacjach trudnych i pomoc w ich rozwiązywaniu,
•	pomoc w tworzeniu warunków do rozwoju osobistego, społecznego i twórczości własnej,
•	współpraca z rodziną oraz opiekunami podopiecznych,
•	pomoc w nauce i odrabianiu lekcji.
Świetlica Środowiskowa w 2011 roku oferowała dzieciom następujące zajęcia:
•	plastyczno-manualne i plastyczno-techniczne – prowadzące do rozwoju uzdolnień 
i talentu, wpływające na rozwój manualny i przestrzenny (rysowanie ołówkiem, kredkami, malowanie farbami, wycinanki, wydzieranki, wyklejanki itp.),
•	sportowo-ruchowe – pozwalające na poprawę kondycji i zdrowia oraz na pozytywne zużycie nadmiaru energii (gry i zabawy ruchowe, terenowe, zręcznościowe),
•	muzyczne – prowadzące do rozwijania własnych pasji oraz polegających na ćwiczeniu słuchu muzycznego i rozwijaniu umiejętności tanecznych (słuchanie muzyki, śpiewanie piosenek, zabawy ze śpiewem, taniec itp.), 
•	artystyczne – inscenizacja wierszy, powieści, bajek, zagadek, recytacja wierszy, konkursy,
•	dydaktyczne – pomoc w odrabianiu lekcji, tłumaczenie niezrozumiałych zagadnień, głośne i ciche czytanie, gry i zabawy umysłowe i edukacyjne,
•	profilaktyczne – poruszające problematykę typu stres, agresja, przemoc, konflikty 
w grupie, alkohol, narkotyki, anoreksja, bulimia,
•	terapeutyczne – polegające na wspólnym poruszaniu różnych problemów oraz wypracowaniu metod radzenia sobie z nimi, w tym m.in. arteterapia, biblioterapia, socjoterapia, relaksacja, muzykoterapia,
•	wychowawcze – nauka zasad zachowania się przy stole, nauka higieny itp.,
•	rozrywkowe – quizy, zagadki, konkursy, krzyżówki, rebusy, projekcje filmów.

Dzieci i młodzież korzystały z zajęć w świetlicy dobrowolnie i nieodpłatnie, posiadając następujące prawa i obowiązki:
prawo do:
•	opieki wychowawczej oraz zapewnienia warunków bezpieczeństwa podczas zajęć organizowanych w świetlicy i poza jej terenem,
•	poszanowania godności osobistej, przekonań religijnych, ochrony przed przemocą, życzliwego traktowania,
•	udziału w zajęciach organizowanych przez świetlicę,
•	swobodnego wyrażania myśli i przekonań;
obowiązek: 
•	przestrzegania postanowień zawartych w regulaminie uczestnika zajęć w świetlicy,
•	współpracy w procesie opieki i wychowania,
•	przestrzegania zasad kultury i współżycia społecznego,
•	pomagania innym,
•	dbania o mienie placówki, uczestniczenia w pracach porządkowych,
•	ponoszenia odpowiedzialności za własne postępowanie.

Prowadzone są zajęcia terapeutyczne, w ramach których poruszane są problemy 
tj. agresja w szkole, przemoc, alkoholizm, narkomania, „zły dotyk”, choroby XXI wieku. Dzieciom mającym problemy w nauce udzielane są zajęcia kompensacyjne – pomoc wychowawcy w nauce i odrabianiu lekcji oraz zajęcia uczące różnych technik łatwiejszego 
i szybszego przyswajania wiedzy. 
Poza zajęciami odbywającymi się w świetlicy organizowane są częste wycieczki, podczas których dzieci zwiedzają okolice Szczawna-Zdroju i Wałbrzycha, wyjścia w plener, gdzie organizowane są ogniska, grille, zabawy na wesoło, konkursy, wyjścia na boiska i place zabaw celem rozwijania sprawności fizycznej oraz spacery do parków w ramach zajęć dydaktyczno-rekreacyjnych. Świetlica samodzielnie bądź przy wsparciu i pomocy Klubu Abstynenta „Nowe Życie”, Urzędu Miejskiego w Szczawnie-Zdroju oraz Ośrodka Profilaktyki Środowiskowej w Wałbrzychu,  organizuje liczne wycieczki, okolicznościowe spotkania 
i uroczystości. W 2011 roku odbyły się m.in.:
•	wycieczka do Ośrodka Profilaktyki Środowiskowej w Wałbrzychu, udział w zabawie walentynkowej,
•	wycieczka do Wodnego Centrum Rekreacji w Świebodzicach,
•	wycieczka do Zamku Książ w Wałbrzychu, spacer po Zamku, zwiedzanie i aktywne odkrywanie przez dzieci miejsc związanych z życiem codziennym w Zamku,
•	poczęstunek wielkanocny wraz z podtrzymywaniem tradycji związanych 
z obchodzeniem w Polsce Świąt Wielkanocnych,
•	wycieczka do Cinema City w Wałbrzychu na film pt. „Rio”,
•	wycieczka do Parku Linowego w Jedlinie-Zdroju, wspinaczki dziecięce na trasach „Maluch” i „Junior”,
•	wyjście do pizzerii „Da Grasso” w Wałbrzychu z okazji Międzynarodowego Dnia Dziecka,
•	wycieczka do Ośrodka Profilaktyki Środowiskowej w Wałbrzychu, uczestnictwo 
w festynie sportowym z okazji Dnia Dziecka,
•	wycieczka do ogrodu zoologicznego we Wrocławiu, zwiedzanie zoo trasą rodzinną,
•	wycieczki w okresie wakacji na basen OSIR-u w Wałbrzychu,
•	pożegnanie wakacji – wycieczka do Aquaparku we Wrocławiu,
•	wycieczka do Ośrodka Profilaktyki Środowiskowej w Wałbrzychu, uczestnictwo 
w festynie sportowym z okazji zakończenia wakacji,
•	rozdanie najbardziej potrzebującym dzieciom wyprawek szkolnych z okazji rozpoczęcia nowego roku szkolnego,
•	Zabawa Mikołajkowa w Klubie Abstynenta „Nowe Życie” w Szczawnie-Zdroju,
•	udział dzieci w spotkaniu opłatkowym Klubu Abstynenta „Nowe Życie”, przedstawienie Bożonarodzeniowe dla członków Klubu i zaproszonych gości 
w wykonaniu dzieci,
•	wycieczka do Cinema City w Wałbrzychu na film pt. „Artur ratuje gwiazdkę”,
•	Wigilia w Świetlicy.

Ponadto w minionym roku:
•	raz w tygodniu świetlica otrzymywała świeże pieczywo z piekarni „Frąckowiak”,
•	Świetlica otrzymała od Urzędu Miejskiego w Szczawnie-Zdroju farby i inne materiały niezbędne do renowacji sali,
•	najbardziej potrzebujący wychowankowie otrzymali od Gminy paczki żywnościowe, 
•	utrzymywano stałą współpracę z Ośrodkiem Profilaktyki Środowiskowej Fundacji „MERKURY” w Wałbrzychu, co pozwoliło na zdobycie nowych doświadczeń 
i umiejętności oraz nawiązanie interesujących kontaktów interpersonalnych,
•	prowadzono współpracę z Miejską Szkołą Podstawową w zakresie pomocy 
w wyrównywaniu braków dydaktycznych wybranych uczniów.

		Działalność Świetlicy prowadzona w 2011 roku skupiona była przede wszystkim na zapewnieniu dzieciom opieki w czasie wolnym, miłego spędzania czasu po zajęciach szkolnych, w bezpiecznym i przyjemnym otoczeniu oraz stworzeniu warunków do odrabiania zadań domowych, zjedzenia posiłku, wypoczynku i relaksu przy jednoczesnym respektowaniu ważnych norm społecznych. Istotna była również nauka współpracy 
i współdziałania w grupie rówieśniczej, rozwijanie umiejętności rozwiązywania konfliktów, słuchania i rozmawiania, wzmocnienie poczucia bezpieczeństwa i poczucia własnej wartości, jak również przedstawianie wychowankom sposobów radzenia sobie w sytuacjach trudnych 
i konfliktowych. W minionym roku rozwijała się również współpraca Świetlicy z rodzicami podopiecznych. Częste kontakty z rodzicami, rozmowy bezpośrednie i telefoniczne oraz spotkania spowodowały zmniejszenie negatywnych zachowań wśród dzieci i młodzieży.  
				 
III. DZIAŁALNOŚĆ 
PUNKTU KONSULTACYJNEGO DLA OFIAR PRZEMOCY W RODZINIE „NIEBIESKA LINIA”
	
Punkt Konsultacyjny dla Ofiar Przemocy w Rodzinie „Niebieska Linia” funkcjonuje 
w oparciu o przepisy ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Dz. U. z 2005 r. Nr 180, poz. 1493 z późn. zm.). 
Punkt Konsultacyjny działa w siedzibie tut. Urzędu w poniedziałki i środy 
w godz. 18.00 – 20.00 oraz udziela porad telefonicznych pod nr tel. 74 840 05 92. Konsultacje udzielane są bezpłatnie. W okresie sprawozdawczym bezpośrednio do Punktu Konsultacyjnego zgłosiło się 36 osób, spośród których dominowały osoby zamieszkałe 
w Szczawnie-Zdroju, choć były też osoby z gmin ościennych czy kuracjuszki przebywający 
na leczeniu sanatoryjnym (7 osób). Problematyka poruszanych spraw dotyczyła głównie przemocy domowej o charakterze bicia, wyzywania, poniżania oraz przemocy związanej 
z wykorzystywaniem seksualnym, materialnym, jak również przemocy spowodowanej nadużywaniem alkoholu oraz dwa przypadki związane z używaniem narkotyków. Ponadto dwa przypadki związane były ze zmuszaniem kobiet (w obu przypadkach nieletnich) 
do prostytuowania się. W czasie trwania dyżurów odbierane są również telefony z prośbą 
o pomoc osób wykorzystywanych finansowo, maltretowanych fizycznie i psychicznie. 
W trakcie roku Konsultant dwukrotnie interweniował w miejscu zamieszkania ofiary przemocy. Wszystkie sprawy noszące znamiona przestępstwa zostały przekazane 
do Prokuratury Rejonowej celem ukarania sprawców przemocy.  
Pomoc w Punkcie Konsultacyjnym „Niebieska Linia” polega głównie na wysłuchaniu ofiary przemocy, pisaniu pism procesowych (pozwów o rozwód, doniesień do prokuratury 
o popełnieniu przestępstwa), prowadzeniu rozmów wspierających. Podczas spotkań 
i rozmów telefonicznych udzielane jest poradnictwo z zakresu przeciwdziałania przemocy 
w rodzinie. Zgłaszające się osoby są informowane o możliwości wsparcia instytucjonalnego dla osób doświadczających przemocy od strony:
•	prawnej (prokuratury i policji, w tym o procedurze „Niebieskiej Karty” oraz 
o możliwości skorzystania z bezpłatnego poradnictwa prawnego),
•	psychologicznej,
•	finansowej (z Ośrodka Pomocy Społecznej).
Ponadto informowane są o przysługujących im prawach (w tym wynikających 
z uregulowań Ustawy z dnia 10 czerwca 2010 r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie oraz niektórych innych) oraz o możliwości skorzystania z oferty Ośrodka Wsparcia dla Ofiar Przemocy w Rodzinie. W Punkcie udzielana jest również pomoc prawna przede wszystkim w postaci pisania pozwów i pism procesowych do sądu czy prokuratury.    
Punkt Konsultacyjny dla Ofiar Przemocy w Rodzinie współpracuje aktywnie 
ze szczawieńskimi instytucjami i organizacjami zajmującymi się podobną problematyką, 
V Komisariatem Policji, Prokuraturą Rejonową w Wałbrzychu, z psychologiem pełniącym dyżury w Urzędzie Miejskim, oddziałem psychiatrycznym w Specjalistycznym Szpitalu im. dra Alfreda Sokołowskiego w Wałbrzychu, parafią rzymskokatolicką w Szczawnie-Zdroju oraz parafią św. Rodziny w Wałbrzychu. Ponadto w minionym roku wydrukowane zostały ulotki informacyjne dotyczące działalności Punktu, które przekazano do izby przyjęć Specjalistycznego Szpitala im. dra Alfreda Sokołowskiego w Wałbrzychu.  

IV. DZIAŁALNOŚĆ 
PUNKTU SPECJALISTYCZNEGO 
PORADNICTWA PSYCHOLOGICZNEGO 
DLA OSÓB Z PROBLEMAMI ŻYCIOWYMI
	
Prowadzenie specjalistycznego poradnictwa dla osób i rodzin z terenu miasta Szczawna-Zdroju, które mają trudności lub wykazują potrzebę wsparcia w rozwiązywaniu swoich problemów życiowych odbywa się w siedzibie tut. Urzędu w poniedziałki w godz. 16.00 – 19.00. W 2011 roku w ramach pomocy psychologicznej świadczonej dla mieszkańców gminy udzielono 41 porad. Pomocą zostało objętych 20 rodzin (łącznie 49 osób w rodzinach).
W niektórych przypadkach świadczona pomoc była prowadzona w sposób długofalowy. W 2011 roku poradnictwo dotyczyło następujących problemów:
•	rodzinnych (w tym wychowawczych dotyczących problemów w nauce, absencji szkolnej, problemów w relacjach z rówieśnikami, sytuacji konfliktowych w relacjach 
z członkami rodziny),
•	związanych ze sprawowaniem pieczy zastępczej,
•	małżeńskich (w relacjach oraz związanych z rozwodem),
•	uzależnienia (motywowanie do podjęcia leczenia, udzielanie informacji na temat możliwości podjęcia leczenia odwykowego od alkoholu i hazardu w systemie stacjonarnym i ambulatoryjnym),
•	współuzależnienia (udzielanie wsparcia oraz informacji na temat podjęcia terapii 
i uzyskania pomocy w grupach samopomocowych),
•	dotyczących kryzysów życiowych, utraty bliskiej osoby itp.,
•	przemocy domowej (współpraca ze specjalistą z Punktu Konsultacyjnego „Niebieska Linia”).
		Ponadto udzielano porad z zakresu leczenia osób chorych psychicznie, informacji 
na temat możliwości skorzystania z oferty zajęć dla seniorów i młodzieży, uzyskania bezpłatnej pomocy prawnej oraz udzielano wsparcia osobom samotnym czy chorym.  
 
V. DZIAŁALNOŚĆ PLACÓWEK OŚWIATOWYCH

	Wzorem ubiegłych lat, placówki oświatowe uczestniczyły w realizacji Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych i Przeciwdziałania Narkomanii poprzez organizowanie pogadanek, prelekcji, spektakli profilaktycznych oraz warsztatów dla dzieci i nauczycieli. Projekcje filmów, przedstawienia i warsztaty podejmujące tematykę szkodliwości środków uzależniających są stałym elementem programu profilaktyki.  W 2011 roku zorganizowano:
•	cykl zajęć profilaktyczno-edukacyjnych prowadzonych przez specjalistę psychoterapii uzależnienia i współuzależnienia w formie szkoleniowej i warsztatowej dla uczniów Publicznego Gimnazjum z zakresu skutków używania, nadużywania i uzależnienia 
od alkoholu, nikotyny, narkotyków, dopalaczy, komputera i Internetu oraz rozpoznawania i przeciwdziałania przemocy w rodzinie (łącznie 60 godzin lekcyjnych – po 10 godzin na każdą klasę), 
•	spektakl profilaktyczny „Dylematy małej Agaty” dla uczniów klas I-III oraz spektakl „Nie dręcz mnie” dla uczniów klas IV-VI Miejskiej Szkoły Podstawowej zrealizowane przez Teatr „Kurtyna” z Krakowa,
•	seans filmowy pt. „Wall-e” wraz z prelekcją zrealizowany przez „ODRA-FILM” 
z Wrocławia w ramach ogólnopolskiego projektu „Nowe Horyzonty Edukacji Filmowej” dla uczniów klas I-III Miejskiej Szkoły Podstawowej,
•	program profilaktyczny pt. „Szanuj zdrowie – ratuj życie” (wykład interaktywny, pokaz i ćwiczenia praktyczne) dla uczniów klas IV-VI Miejskiej Szkoły Podstawowej oraz uczniów Publicznego Gimnazjum zrealizowane przez Centrum Profilaktyki 
i Edukacji „PROFED” z Krakowa,
•	spektakl profilaktyczny „Każdy ma swojego diabła” dla uczniów klas I-III oraz spektakl „Nie zobaczysz Wenecji” dla uczniów klas IV-VI Miejskiej Szkoły Podstawowej zrealizowane przez Impresariat Artystyczny TEART S. C. z Krakowa.

Szkoły propagują literaturę oraz różnego rodzaju publikacje o tematyce uzależnień. Miejska Szkoła Podstawowa została w ubiegłym roku wyposażona w zestaw profilaktyczno-edukacyjny „Prawa dziecka” wydany przez Szkolną Oficynę Wydawniczą EUROtest S. C. służący do realizacji zajęć z zakresu kształtowania prawidłowych postaw i zachowań obywatelskich oraz rozwijania umiejętności społecznych dzieci niezbędnych w poprawnych relacjach z dziećmi i dorosłymi.  
Ponadto szkoły organizują spotkania z funkcjonariuszami Policji - Sekcji ds. Nieletnich. Miejska Szkoła Podstawowa realizuje ogólnopolski program „Szkoła bez przemocy”. Placówki oświatowe organizują również zajęcia pozalekcyjne i pozaszkolne np. wycieczki, wyjazdy 
na „zieloną szkołę”. Miejska Szkoła Podstawowa zorganizowała w 2011 r. ferie zimowe oraz półkolonię letnią. Również Publiczne Gimnazjum zorganizowało zajęcia dla uczniów podczas ferii zimowych.
	W Miejskiej Szkole Podstawowej i w Publicznym Gimnazjum dzieci z rodzin dysfunkcyjnych otrzymują śniadania finansowane z budżetu gminy w ramach realizacji Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz Przeciwdziałania Narkomanii (łącznie ok. 38 uczniów).
	Placówki oświatowe aktywnie włączyły się do realizacji ogólnopolskich kampanii: „Powiedz STOP przemocy” poprzez dystrybucję ulotek w szkołach podczas spotkań 
z rodzicami oraz organizowane prelekcje.     

VI. DZIAŁALNOŚĆ OŚRODKA POMOCY SPOŁECZNEJ

	Ośrodek Pomocy Społecznej na bieżąco uczestniczy w działaniach profilaktycznych 
i realizuje zadania w zakresie rozwiązywania problemów alkoholowych oraz przeciwdziałania narkomanii. OPS udziela przede wszystkim wsparcia finansowego czy materialnego rodzinom dysfunkcyjnym oraz znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej czy społecznej. Organizuje również pomoc specjalistyczną.  Udziela wsparcia finansowego rodzinom osób uzależnionych poprzez finansowanie obiadów dla dzieci w szkołach, a także wypoczynku letniego. OPS przeprowadza wywiady rodzinne i środowiskowe, kieruje wnioski do Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz ściśle współpracuje z pedagogami szkolnymi i kuratorami sądowymi. Ponadto w 2011 roku został powołany Zespół Interdyscyplinarny do spraw Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie, którego obsługę techniczną zapewnia Ośrodek Pomocy Społecznej, a w skład którego wchodzą przedstawiciele:
•	Miejskiej Komisji  Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Szczawnie-Zdroju,
•	Ośrodka Pomocy Społecznej w Szczawnie-Zdroju, 
•	V Komisariatu Policji w Wałbrzychu,
•	Straży Miejskiej w Szczawnie-Zdroju,
•	Miejskiej Szkoły Podstawowej w Szczawnie-Zdroju (pedagog),
•	Publicznego Gimnazjum  w Szczawnie-Zdroju (pedagog),
•	Przedszkola Miejskiego w Szczawnie-Zdroju,
•	Sądu Rejonowego w Wałbrzychu (kuratorzy). 

VII. DZIAŁALNOŚĆ STRAŻY MIEJSKIEJ

	Podobnie jak Ośrodek Pomocy Społecznej, tak i Straż Miejska realizuje 
na bieżąco swoje zadania w zakresie rozwiązywania problemów alkoholowych. Przede wszystkim prowadzi nadzór nad przestrzeganiem zapisów ustawy o wychowaniu 
w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. Kontroluje również punkty sprzedaży 
i podaży alkoholu. W ubiegłym roku nasilono działania prewencyjne i kontrolne Straży Miejskiej i Policji w zakresie zakazu sprzedaży wyrobów tytoniowych osobom nieletnim 
w ramach Programu „STOP18!”.
Straż Miejska współpracuje z Ośrodkiem Pomocy Społecznej w zakresie badania środowisk patologicznych, V Komisariatem Policji - Rewirem Dzielnicowych w Szczawnie-Zdroju w zakresie przestrzegania spokoju i porządku publicznego, Punktem Konsultacyjnym „Niebieska Linia” w zakresie przeciwdziałania przemocy w rodzinie.

VIII. WSPÓŁPRACA Z INNYMI JEDNOSTKAMI

Miejska Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych wraz z Pełnomocnikiem ds. Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, Klub Abstynenta „Nowe Życie” 
(w tym również Punkt Konsultacyjny i Świetlica Środowiskowa), Punkt Konsultacyjny dla Ofiar Przemocy w Rodzinie „Niebieska Linia”, Miejska Szkoła Podstawowa, Publiczne Gimnazjum, Ośrodek Pomocy Społecznej oraz Straż Miejska współpracują ze sobą wzajemnie i wspierają się w działaniach, w zależności od kompetencji. Aktywnie współpracują również z:
•	Miejskim Ośrodkiem Pomocy Społecznej w Wałbrzychu,
•	Powiatowym Centrum Pomocy Rodzinie w Wałbrzychu,
•	Przychodnią Terapii Uzależnień od Alkoholu i Współuzależnień w Wałbrzychu,
•	Zakładem Lecznictwa Odwykowego w Czarnym Borze,
•	Intergrupą AA w Wałbrzychu,
•	Regionem Dolnośląskim AA,
•	Stowarzyszeniem Krzewienia Trzeźwości w Rodzinie Klub Abstynenta „ODNOWA”
w Wałbrzychu,
•	Teatrem Lalki i Aktora w Wałbrzychu,
•	Stowarzyszeniem „MKS Szczawno-Zdrój”,
•	Stowarzyszeniem Rodzin Katolickich,
•	Caritas Polska,
•	Polskim Komitetem Pomocy Społecznej,
•	Stowarzyszeniem Na Rzecz Osób Pokrzywdzonych „PRZYSTAŃ”,
•	Koalicją Wałbrzyskich Organizacji Pozarządowych,
•	Dolnośląską Federacją „ŚLĘŻA”,
•	MARKOT w Wałbrzychu,
•	Wałbrzyskim Bankiem Żywności,
•	PTTK O/Wałbrzych,
•	Wydziałem Edukacji, Kultury i Sportu Starostwa Powiatowego,
•	Biurem Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Uzależnień w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Dolnośląskiego,
•	Wydziałem Polityki Społecznej Dolnośląskiego Urzędu Wojewódzkiego,
•	Państwową Agencją Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, 
•	Krajowym Biurem ds. Przeciwdziałania Narkomanii.

IX. INNE DZIAŁANIA ZREALIZOWANE W RAMACH PROGRAMU

Z innych zadań realizowanych w ramach Programu przez Uzdrowiskową Gminę Miejską Szczawno-Zdrój na uwagę zasługują przede wszystkim:
•	dożywianie dzieci z Miejskiej Szkoły Podstawowej i Publicznego Gimnazjum (około 38 uczniów, w tym 28 – z MSP i 10 – z PG), 
•	współfinansowanie obozu sportowego zorganizowanego przez „MKS Szczawno-Zdrój” w Burzeninie dla dzieci trenujących w klubie, a znajdujących się w trudnej sytuacji materialnej, 
•	sfinansowanie zajęć sportowo-rekreacyjnych dla uczniów Miejskiej Szkoły Podstawowej w ramach półkolonii letniej,  
•	sfinansowanie noclegów wraz z posiłkami dla 25 uczestników XII Trzeźwościowego Rajdu Dookoła Polski,
•	pokrycie kosztów uczestnictwa w wycieczce klasowej trzem uczennicom pochodzącym z rodzin dysfunkcyjnych,
•	sfinansowanie wyjścia do kina na film 3D dla 20 dzieci korzystających ze Świetlicy Środowiskowej,
•	sfinansowanie specjalistycznych warsztatów profilaktyczno-edukacyjnych, spektakli profilaktycznych, edukacyjnych seansów filmowych i zestawu profilaktyczno-edukacyjnego dotyczących zwalczania zagrożeń dla uczniów Miejskiej Szkoły Podstawowej i Publicznego Gimnazjum.

	                                                                            Pełnomocnik
                                                                          ds. Profilaktyki i Rozwiązywania
	                                                                    Problemów Alkoholowych

                                                                           Paula Piechaczyk